Wie duurzaamheid in technologie wil begrijpen, moet verder kijken dan het eindproduct en beseffen dat de echte impact zich vaak achter de schermen afspeelt.
Uit een gesprek met HP blijkt dat duurzaamheid daar bewust breder wordt benaderd. Het bedrijf publiceert al sinds 2001 jaarlijks een duurzaamheidsrapport, ruim voordat het onderwerp mainstream werd. Die lange traditie maakt duidelijk dat duurzaamheid een onderdeel vormt van de bedrijfsstrategie.
Volgens Steven Van Pee, HP Country Manager BeLux & Retail Manager HP Benelux, ligt dat verankerd in de oorspronkelijke filosofie van het bedrijf. Technologie moet in de visie van HP niet alleen economische waarde creëren, maar ook een meetbare positieve impact hebben op de samenleving waarin ze actief is.
Zakelijke laptop kopen
Een laptop is allang geen standaardtool meer. In het AI-tijdperk is het een strategisch instrument dat veiligheid, prestaties en gebruikerservaring combineert. Deze whitepaper helpt…
Drie pijlers in plaats van één
Die visie vertaalt zich vandaag in een model met drie pijlers: ecologie, sociale verantwoordelijkheid en impact op gemeenschappen. De ecologische component is het meest zichtbaar en omvat onder andere het gebruik van gerecycleerde materialen, het verminderen van verpakkingen en het verlagen van energieverbruik. Dat zijn ook de elementen die het vaakst worden gecommuniceerd naar consumenten. Toch is dat volgens Van Pee maar een deel van het verhaal. “Heel vaak wordt duurzaamheid gekoppeld met ecologie”, zegt hij. “Dan gaat het over laptops met gerecycleerde materialen of kartonnen verpakkingen. Dat is allemaal relevant en dat doen wij ook, maar dat is maar één van de pijlers”.
Minstens even belangrijk zijn de andere pijlers. Sociale verantwoordelijkheid heeft te maken met arbeidsomstandigheden, mensenrechten en ethische productie, terwijl de derde pijler focust op de impact die technologie kan hebben op gemeenschappen, bijvoorbeeld via digitale inclusie en educatie. Ze zijn minder zichtbaar zijn voor de eindgebruiker, maar volgens HP essentieel om duurzaamheid correct te benaderen.
Complexe supply chain
Laptops en printers bestaan uit componenten die overal ter wereld worden geproduceerd, vaak in regio’s waar de controle op arbeidsomstandigheden minder evident is. Dat maakt het moeilijk om duurzaamheid terug te brengen tot één enkel kenmerk of label.
Volgens Van Pee ligt daar net een belangrijke verantwoordelijkheid voor bedrijven. “We hebben doorheen de jaren onze verwachtingen en audits naar leveranciers opgedreven”, legt hij uit. “We willen met zekerheid kunnen aantonen dat werkomstandigheden en mensenrechten gerespecteerd worden, niet alleen in de productie, maar in alle stappen daarvoor.”
Die aanpak heeft ook concrete gevolgen. “We hebben in het verleden keuzes gemaakt om te stoppen met bepaalde leveranciers omdat zij niet konden garanderen dat het in orde was”, zegt hij. Het onderstreept hoe diep duurzaamheid kan ingebakken zitten in de werking van een bedrijf en hoe ver het reikt voorbij het eindproduct.
De blinde vlek van de consument
Voor consumenten blijft duurzaamheid in technologie vaak moeilijk te begrijpen. In de praktijk ligt de focus nog altijd op zichtbare dingen zoals gerecycleerde materialen of verpakkingen. Die elementen zijn tastbaar en helpen bij het maken van keuzes. Tegelijk zorgt dat ook voor een blinde vlek.
“Het is heel moeilijk voor consumenten om producten echt te vergelijken op duurzaamheid”, zegt Van Pee. “Er is vandaag niet genoeg eenduidige regulering om producten of merken objectief naast elkaar te zetten.”
Een duurzaamheidsscore aan technologieproducten geven blijkt moeilijk. “Er zijn partijen die zo’n score wilden geven op 100, maar die zijn daarvan moeten wegstappen omdat het onbegonnen werk is,” legt hij uit. “Elke vendor brengt zijn eigen verhaal, waardoor je product per product moet gaan analyseren zonder echt objectief kader.”
Regelgeving wordt belangrijk
Regelgeving wordt daarom steeds belangrijker. In Europa worden de normen rond duurzaamheid en productontwerp geleidelijk aangescherpt, met initiatieven rond het recht op reparatie en vervangbare batterijen als bekende voorbeelden. Volgens Van Pee speelt dat ook in op de verwachtingen van consumenten. “De consument vindt duurzaamheid belangrijk, maar gaat er ook van uit dat Europa en de overheden de nodige stappen zetten,” zegt hij. “Door strengere regulering zullen producten automatisch duurzamer worden.”
Op termijn kan dat volgens Van Pee zorgen voor meer transparantie en eventueel zelfs tot een gestandaardiseerde manier om producten te beoordelen. “Ik geloof dat eens er een gestandaardiseerde score of systeem komt, dat dat de consument enorm zal helpen”, voegt hij toe.
Minder top of mind
Opvallend is dat duurzaamheid vandaag minder meespeelt in aankoopbeslissingen dan enkele jaren geleden. Dat betekent volgens Van Pee niet dat het onderwerp minder belangrijk is geworden, maar wel dat het minder prominent aanwezig is in het bewustzijn van consumenten. “Een paar jaar geleden waren consumenten veel vocaler over duurzaamheid en ecologie dan vandaag”, zegt hij. “Dat wil niet zeggen dat ze het minder belangrijk vinden, maar het is minder top of mind.”
Andere thema’s zoals inflatie, gezondheid,geopolitieke onzekerheid en stijgende hardwareprijzen zijn de voorbije jaren belangrijker geworden. Tegelijk zorgt de verwachting dat regelgeving en bedrijven gewoon kloppen, dat consumenten zelf minder actief op zoek gaan naar duurzame alternatieven.
Duurzaamheid in de hele strategie
Wie vandaag een laptop of printer koopt, ziet enkel het eindresultaat van een complex proces dat zich achter de schermen uitstrekt over verschillende continenten en fases. De uitdaging voor de komende jaren bestaat erin om die complexiteit transparanter te maken. Zoals Van Pee het samenvat: duurzaamheid is geen optelsom van losse initiatieven, maar een geïntegreerde aanpak die doorheen de hele keten moet worden doorgetrokken.
